بهینه سازی جهت گیری ساختمان ها در برابر تابش (مطالعه موردی: شهر شیراز)

نوع مقاله: ترویجی

نویسندگان

1 دانشجوی دوره دکترا جغرافیای طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

2 دانشجوی دکترای آب و هواشناسی، دانشگاه یزد

چکیده

 با توجه به رشد جمعیت، افزایش شهرنشینی و بهبود روز افزون سطح و تغییر سبک زندگی، مصرف انرژی در ساختمان­های شهری به ویژه در کشورهای در حال توسعه به شدت دستخوش افزایش است. در نظر گرفتن شرایط آب و هوایی در طراحی ساختمان می­تواند بدون کاهش کیفیت زیستی به کاهش مصرف انرژی و پیامد آن کاهش آلودگی­ها کمک فراوانی نماید. هدف از این پژوهش جهت­یابی بهینه بنا به عنوان راهکاری موثر جهت بهینه­سازی مصرف سوخت در شهر شیراز می­باشد. در همین رابطه نخست با  بکارگیری داده­های هواشناسی میانگین کمینه و بیشینه دما و کمینه و بیشینه رطوبت نسبی روزانه در بازه زمانی 55 ساله (1959-2013)، با استفاده از شاخص دمای مؤثر و رسم منحنی­های همدمای دو ساعته به نیاز سنجی زیست اقلیمی ساختمانی در شهر شیراز پرداخته شد. سپس با استفاده از روش محاسباتی قانون کسینوس میزان انرژی دریافتی از سطوح قائم طی ماه­های سال برآورد شد. بر اساس یافته­های پژوهش بررسی وضعیت زیست اقلیمی در 37 درصد موارد در سرزمین پژوهش نیاز به گرمایش احساس و تنها در 9 درصد موارد نیاز به سرمایش در ساختمان احساس شده است. با در نظر گرفتن این نکته که نیاز اصلی در شهر شیراز نیاز به گرمایش می­باشد جهت­های بهینه برای استقرار ساختمان جهات جنوب، جنوب خاوری و جنوب باختری برآورد شد. از میان این جهت­ها نیز جهت جنوب به دلیل جذب حداکثر انرژی در مواقع سرد سال و جذب کم­تر انرژی در مواقع گرم سال به عنوان جهت بهینه مشخص شد. همچنین فاصله بهینه ساختمان­ها به جهت پرهیز از سایه­اندازی محاسبه شد که نشان می­دهد در شرایط موجود رعایت چنین فاصله­ای امکان پذیر نمی­نماید اما در مورد بناهای نوساز رعایت آن می­تواند سودمند باشد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Optimize the orientation of buildings against radiation (Case Study: Shiraz)

نویسندگان [English]

  • Firuzeh karami kord alivand 1
  • mehdi Narengifard 2
1 Ph. D. Students in Climatology, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran
2 PHD student
چکیده [English]

 
The energy consumption is sharply rising at urban building especially in developing countries due to the public growth, increasing of urbanization and improved lifestyle. Considering the climate condition in architecture of buildings can contribute to reduce energy consumption and the consequence could be to reduce the pollution without reducing the quality of life. The aim of this investigation is of optimal orientation of building as an effective way to optimize the fuel consumption in the Shiraz city. In this regard, first by using meteorological data for daily average of minimum and maximum temperature and minimum and maximum relative humidity in the period of 55 years (1959-2013), and by using an Effective Temperature Index and drawing two hours isothermal curve the needs bioclimatic building assessment of was conducted in Shiraz. Then by using the way of cosine computing, the energy intake level from vertical during the months of the year was estimated. Based on the results of our research checking the bioclimatic conditions, 37% of the area need for heating and 9% felt need for cooling considering the fact that the main need in Shiraz is to be heated, the optimal directions for building south, southeast and southwest to was estimated. Among these directions, the south direction was found optimal due to its maximum absorption of energy in cold times and lower absorption energy in warm times of the year. Also the optimal distance of buildings was calculated in order to prevent the shadow which shows that under current satiation, it impossible to have distance but it could useful for new buildings.